De Molenwijk

De Molenwijk is een tussen 1966 en 1970 gebouwde woonwijk in Amsterdam-Noord en vormt een onderdeel van de wijk Oostzanerwerf.

Architect Klaas Geerts van Inbo (toentertijd het technisch tekenbureau van Groosman) ontwierp het plan met 1256 huurwoningen verdeeld over 15 galerijflats samen met de diensten Stadsontwikkeling en Volkshuisvesting en de Amsterdamse Federatie van Woningcorporaties. De verkaveling gaat uit van tien verdiepingen tellende galerijflats op een begane grond van bergingen die van bovenaf gezien als wieken van een molen rondom drie tot vier verdiepingen hoge parkeergarages zijn gesitueerd.

Vier woongebouwen vormen telkens de wieken met in elke kern een parkeergarage met parkeerruimte voor 320 auto’s per garage/ wiek. Dit stempel herhaalt zich viermaal, waarbij in het midden twee wieken verspringen ten opzichte van de andere twee en tegelijkertijd gekoppeld worden via een langer woongebouw. Vandaar het aantal van 15 woongebouwen. De Molenwijk is mede hierdoor praktisch autovrij en ook de eerste autovrije wijk van Europa. De wijk is stedenbouwkundig vermaard vanwege de opzet van grootschalig wonen in het park en het gescheiden transport. Dit heeft de gemeente Amsterdam terecht gehonoreerd met een hoge stedenbouwkundige en architectonische waardering (Orde 1 WA 2). De woningen zijn bovendien riant, gemiddeld 90 m2, met een grote interne speelhal.

De gebouwen zijn opgetrokken uit prefab elementen van Indeco-Coignet, waarbij de oorspronkelijke architectuur van de woongebouwen gekenmerkt wordt door een eenduidige en krachtige vormgeving van horizontale lijnen gespannen tussen kopgevels. Dit gegeven vormt een mooi contrast met het weelderige groen en is daardoor in een prettige balans met de levendigheid van het park. De langs gevels hebben van origine een gelaagdheid van een donkergekleurde gevel van onbehandeld hout in combinatie met een witte gekleurde tweede orde schil. Dit samenspel van horizontale lijnen en contrasterende kleuren c.q. materialen versterkt de horizontaliteit van de woongebouwen. De oorspronkelijke kopgevels zijn samengesteld uit een gesloten vlak bestaande uit grote betonelementen afgewerkt met grindbeton met aan weerszijden een betonframe. Hierdoor ogen de gebouwen bescheiden in verhouding tot de riante woonomgeving en de kopgevels rank en slank. Dit alles is in 2010 verloren gegaan door de toepassing van gekleurde verticale glaselementen in combinatie met weinig uitgesproken antraciet gekleurde trespa platen op de kopgevels.

Ons onderzoek en de daaruit voortvloeiende aanpak van de Molenwijk richt zich op het herstellen van de integraliteit, samenhang en het oorspronkelijk beeld van de Molenwijk, tegelijkertijd het verduurzamen van de gebouwen en het veiliger maken van de omgeving.

We isoleren de gebouwen: herstellen het originele beeld van de kopgevels middels zonnepanelen met het uiterlijk van grindbeton; de kozijnen worden vervangen voor nieuwe kozijnen met HR++ glas en goede kierdichting. We isoleren de daken en de plafonds in de bergingen zodat de begane grondvloer geïsoleerd is.  We verglazen de plint met nieuwe entrees die het oorspronkelijke beeld van de gebouwen versterken en de levendigheid en veiligheid ten goede komen. De betrekkelijk compacte entrees voelen hierdoor ruimtelijk aan en koppelen de gebouwen aan het park.